Gần như mọi công thức đều mặc định bốn người ăn. Người ở một mình làm theo thì ăn cùng một món bốn ngày liền, hoặc đổ đi phần còn lại. Cả hai đều không ổn, và đó là lý do nhiều người ở một mình bỏ hẳn việc nấu.
Nhưng làm sẵn thực ra hợp với nhà ít người hơn là nhà đông người, nếu làm đúng cách. Vấn đề không phải là nấu ít lại mà là chọn món khác và chia phần khác. Bài này nói về cách đó.
Vì sao chia đôi công thức không giải quyết được
Vài công thức không chia nhỏ được. Máy xay không chạy nổi với lượng quá ít.
Chảo quá rộng so với lượng thì cháy. Nhiệt không phân bố đúng.
Thời gian nấu không chia theo tỉ lệ. Nửa lượng không có nghĩa là nửa thời gian.
Công sức thì gần như không giảm. Băm một củ hành cũng phải lấy dao ra và rửa dao.
Nên chia đôi là mất một nửa hiệu quả. Cùng công mà được nửa kết quả.
Cách đúng là làm lượng bình thường rồi chia phần. Và trữ phần chưa dùng.
Hoặc chọn món vốn giữ được lâu. Rồi ăn dần trong vài tuần.
Hoặc chọn món dùng được cho nhiều bữa khác nhau. Một hũ sốt qua bảy bữa.
Ba cách này giải quyết gần hết vấn đề. Và chúng dùng chung được.
Đừng cố nấu đúng một phần ăn mỗi lần. Đó là cách mệt nhất.
Nấu một lần ăn nhiều lần là hợp lý hơn. Với nhà ít người thì càng đúng.
Nhưng phải chia phần ngay từ đầu. Không phải sau khi đã ăn dở.
Chia phần khi còn nóng và sạch. Đó là lúc thức ăn ở trạng thái tốt nhất.
Đây là kỹ thuật quan trọng nhất cho nhà ít người. Và cũng là thứ ít ai làm.
Chọn món giữ lâu
Muối vừng và đồ rắc khô giữ hàng tháng. Lựa chọn số một cho nhà ít người.
Dầu phi và dầu ớt giữ vài tháng. Dùng từng muỗng cà phê nên rất lâu hết.
Sa tế giữ một tới hai tháng. Cũng dùng rất ít mỗi lần.
Tương và miso giữ rất lâu. Gần như không hỏng nếu giữ đúng.
Đồ chua giữ vài tuần. Và càng để càng ngon trong giới hạn.
Bơ hạt giữ một tới hai tháng. Rất bền vì gần như không có nước.
Pate chỉ giữ được bảy ngày. Nên với một người thì phải chia hộp và trữ đông.
Sốt đậu hũ chỉ hai ngày. Món này nên làm từng bữa.
Nước chấm đã pha thì trong bữa. Chỉ cốt là giữ được.
Ưu tiên nhóm giữ lâu khi ở một mình. Chúng cho vị mà không bắt phải ăn nhanh.
Nhóm giữ ngắn thì làm lượng rất nhỏ. Hoặc mua sẵn hũ nhỏ.
Nhìn hạn dùng trước khi chọn món để làm. Đây là tiêu chí quan trọng hơn cả độ ngon.
Một hũ giữ ba tháng đáng làm hơn một hũ giữ ba ngày. Với nhà ít người thì rõ ràng như vậy.
Và nó cũng đỡ áp lực phải ăn cho hết. Ăn vì phải ăn là chuyện nên tránh.
Chia phần và trữ đông
Khay đá là công cụ quan trọng nhất. Mỗi viên là một phần cho một người.
Đông pate thành viên rồi cho vào túi. Lấy ra một viên mỗi lần.
Đông nước dùng thành viên. Rất tiện cho nồi canh một người.
Đông đậu luộc theo phần nhỏ. Một trăm gam mỗi túi.
Đông nấm xào theo phần. Bỏ thẳng vào chảo khi cần.
Hộp một phần ăn thì tiện hơn hộp lớn. Đầu tư vài hộp nhỏ là đáng.
Ghi nhãn từng túi. Đông rồi thì nhìn không phân biệt được.
Ghi cả số phần. Đủ cho một bữa hay hai bữa.
Xếp phẳng trong túi để tiết kiệm chỗ. Ngăn đá nhà ít người thường nhỏ.
Kiểm ngăn đá mỗi tháng. Đừng để tích tụ thành kho quên lãng.
Ăn theo thứ tự ngày. Cũ ra trước.
Rã một phần mỗi lần. Đừng rã cả túi.
Cách này biến một mẻ lớn thành mười bữa rải rác. Và không bữa nào bị ngán.
Đây là điều nhà đông người không làm được dễ như vậy. Nhà ít người có lợi thế riêng ở đây.
Mua sắm cho nhà ít người
Mua lượng nhỏ dù đắt hơn tính theo gam. Mua lớn rồi bỏ đi thì không rẻ.
Mua rau ở chợ thay vì siêu thị. Mua được đúng lượng cần.
Nói rõ với người bán là mua ít. Không có gì ngại cả.
Mua gia vị hũ nhỏ nhất. Chúng mất mùi trước khi hết nếu mua lớn.
Chia sẻ với hàng xóm hoặc bạn bè. Mua một bó lớn rồi chia đôi.
Nấu chung với người khác đôi khi. Vui hơn và ít phí hơn.
Mua đồ khô nhiều hơn đồ tươi. Đậu, nấm khô, hạt, gia vị.
Đồ khô không có áp lực thời gian. Đây là lợi thế lớn cho nhà ít người.
Rau đông lạnh cũng là lựa chọn hợp lý. Lấy đúng lượng cần mỗi lần.
Lên danh sách trước khi đi chợ. Mua theo cảm hứng là nguồn lãng phí lớn nhất.
Đi chợ hai lần một tuần thay vì một lần lớn. Rau tươi hơn và ít phí hơn.
Kiểm tủ lạnh trước khi đi. Nấu hết thứ đang có trước khi mua thêm.
Ghi lại thứ nào hay bị bỏ đi. Và lần sau đừng mua nữa.
Sau vài tháng là mua khá trúng. Và tiền chợ giảm rõ.
Ăn một mình cho tử tế
Nấu cho mình cũng đáng làm tử tế. Không phải chỉ nấu khi có người khác.
Bày ra đĩa thay vì ăn trong nồi. Chi tiết nhỏ nhưng nó đổi cảm giác cả bữa.
Có một món phụ dù chỉ là đĩa dưa leo. Bữa một món nhìn rất buồn.
Chén nước chấm riêng dù ăn một mình. Cùng lý do.
Rắc chút gì đó lên trên. Hạt rang, rau thơm, tiêu.
Ngồi xuống bàn thay vì đứng ăn. Và cất điện thoại đi nếu được.
Bữa mười lăm phút ngồi tử tế hơn bữa năm phút vội. Và cũng không tốn thêm gì.
Đừng nghĩ nấu cho một người là không đáng. Đây là suy nghĩ làm nhiều người bỏ bếp.
Có sẵn vài hũ trong tủ là đủ để bữa nào cũng tử tế. Đó là toàn bộ điểm của việc làm sẵn.
Thỉnh thoảng nấu cho người khác. Nó đổi hẳn động lực.
Mời ai đó tới ăn một bữa đơn giản. Không cần cầu kỳ.
Ăn cùng người khác vẫn hơn ăn một mình. Nhưng ăn một mình tử tế cũng là một việc đáng.
Cả hai đều có chỗ của nó. Không cái nào thay cái nào.
Bếp tồn tại để làm ngày sống dễ chịu hơn. Kể cả khi chỉ có một người ngồi xuống.